Omdat het scala aan mentale klachten die mensen kunnen ervaren en de interventies die daarvoor geschikt zijn zeer breed is, hanteert Museum op recept drie beproefde kunstkijkmethodes die ieder zijn toegespitst op bepaalde mentale klachten: Kunst als Perspectief, Mindfulness in Museums® en Visual Thinking Strategies. Zo kan voor elke deelnemer het juiste programma worden aangeboden dat hen ook echt verder kan helpen. Alle methodes zijn toepasbaar op alle kunstvormen, iedere tentoonstelling en vaste collecties van musea. Musea kunnen één of meerdere methodes aanbieden.
Mindfulness in Museums® (MiM) brengt mindfulness van de klinische praktijk naar het museum – een publieke plek waar we bewaren, bevragen en betekenis geven. De MiM-methodiek is ontwikkeld om mensen te helpen stilstaan bij kunst én bij hun eigen binnenwereld; bij de automatische patronen in denken, voelen en reageren. Deze patronen liggen vaak aan de basis van stress, angst, somberheid en gevoelens van overweldiging, en kunnen ons vastzetten.
MiM gaat niet over ontsnappen aan het leven, maar over stilstaan en aanwezig zijn te midden van het veranderende leven – ook wanneer dat overweldigend voelt. Deelnemers oefenen om toe te draaien naar wat er is, ook als dat ongemakkelijk voelt. Met kunstwerken als anker brengen ze hun aandacht naar het huidige moment. De zintuigen maken dit concreet: zien, horen, ademen, aanwezig zijn. Zo ontstaat de mogelijkheid om nabij te zijn bij de eigen ervaring, in plaats van meegesleept te raken.
Deelnemers leren hun gedachten, gevoelens en lichamelijke sensaties met oordeelbewustzijn op te merken. Van daaruit groeit gelijkmoedigheid: de ruimte om ervaringen te laten zijn zonder ze af te wijzen, in meegenomen te worden of erin vast te lopen. Dit vergroot de keuzevrijheid en opent de weg naar bewuster, wijzer en behulpzamer reageren. Zo kunnen automatische patronen verzachten en ontstaat ruimte voor nieuwe perspectieven, veerkracht en emotionele balans. Tegelijkertijd opent de mogelijkheid voor verwondering, vreugde, waardering en dankbaarheid – kwaliteiten die volgens onderzoek sterk bijdragen aan welzijn en veerkracht.
De MiM-methodiek is evidence-based: stevig geworteld in Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT) en Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR), en verrijkt met onderzoek naar de impact van kunst op mentale gezondheid. MiM vertaalt de methodiek van een zorginterventie naar een kunstinterventie. (Endorsed by Oxford Mindfulness).
“Mindfulness in Museums is a thoughtful and innovative contribution with real potential for scale and impact. It opens up an innovative and inspiring way to engage with art and mental health — with great potential to grow and reach many more people.” — Willem Kuyken, Ritblat Professor of Mindfulness and Psychological Science, University of Oxford
Sinds 2020 zijn er al 25+ museums en bijna 2.000 deelnemers betrokken.
Doelgroep: MiM is beschikbaar voor een breed publiek: van regulier museumpubliek tot mensen met burn-out, angst- of depressieklachten, jongvolwassenen, mantelzorgers en zorgprofessionals.
Stress/Trauma/Neuro Informed en Mental Health Focused.
Doel: Het vergroten van veerkracht ten aanzien van stress, anders omgaan met automatische gedachte- en gedragspatronen en bevorderen van de mentale gezondheid.
MiM maakt van het museum niet alleen een plek om kunst te zien, maar ook een plek om te oefenen in levenslange vaardigheden zoals veerkracht, reflectie en verbondenheid. MiM versterkt de maatschappelijke rol van museums en levert tegelijk meetbare impact op het gebied van preventie en welzijn.
👉 Mindfulness in Museums: Tijdloze wijsheid in museums van nu
Doelgroep: Mensen die negatieve gedachten ervaren
Doel: Tools geven om met negatieve gedachten om te gaan
De methode Kunst als Perspectief is speciaal ontwikkeld voor mensen die te maken hebben met negatieve gedachten. De constante, negatieve gedachtestroom die de grootste boosdoener is bij stress, angst en somberheid, wordt tijdens de rondleiding gepauzeerd en bevraagd. Dit gebeurt doordat de deelnemers zich in een aangename, rustige omgeving volledig concentreren op een object dat niet oordeelt of terugpraat en hen alle tijd geeft het te bekijken en te analyseren. Gedachten worden meer gefilterd en niet direct als negatief bestempeld en dit geeft rust in het hoofd. Daarnaast is het ondernemen van een activiteit met gelijkgestemden, waaraan de deelnemer zelf actief bijdraagt, goed voor het gevoel van eigenwaarde en her- en erkenning van de eigen mentale klachten. Het intensief kijken naar kunst en hier een gesprek over aangaan helpt de deelnemers hun perspectief te veranderen. Opdrachten uit deze methode bieden de mogelijkheid om de negatieve gedachten en gevoelens uit te balanceren en positieve emoties op te bouwen.
De methode Kunst als Perspectief is ontwikkeld door Yaël van Loosbroek-Speck. Ze kreeg tien jaar geleden te maken met een depressie en ondervindt daar tot op de dag van vandaag de gevolgen van. Kunst was en is voor haar een krachtig middel om haar negatieve gedachten te kanaliseren. De methode is ontwikkeld vanuit het inzicht dat het belangrijk is om aan je mentale gezondheid te werken en de wens anderen te helpen.
Deze methode kan gegeven worden door een museumdocent die een eendaagse training Kunst als Perspectief bij Yaël van Loosbroek-Speck heeft doorlopen.
Doelgroep: Mensen die niet helemaal lekker in hun vel zitten (laagdrempelig)
Doel: Kunstkijken en reflecteren, zonder educatie achteraf over eigen gevoelens, de- stigmatisering van het thema
De methode Visual Thinking Strategies biedt een veilige omgeving om nieuwe zienswijzen te ontwikkelen en te verkennen. Deelnemers worden zich bewust van hun eigen denkpatronen en die van anderen, en leren dat verschillen bestaan en verrijkend zijn. Deelnemers maken een persoonlijke verbinding met de kunstwerken. Visual Thinking Strategies gaat over leren kijken met een open en onbevangen blik, over de waarde van stilstaan bij wat je ziet en je oordeel onderzoeken. Met Visual Thinking Strategies beschikt het museum over een krachtige en effectieve gespreksvorm die waarborgt dat elke deelnemer zich gezien en gehoord voelt.
Door gebruik te maken van de methode Visual Thinking Strategies helpt de rondleider de deelnemers om volledig te concentreren op wat zij zien. Deelnemers zijn aandachtig bezig met hetgeen dat voor hen staat. De methode geeft de tijd en ruimte om te analyseren, waardoor andere gedachten naar de achtergrond verdwijnen. Er ontstaat als het ware een pauze van negatieve gedachten. De kracht van de methode zit hem in leren kijken, zonder te interpreteren. Het helpt om te relativeren: door zonder oordeel te kijken naar dingen en in het ‘nu’ te zijn. Door samen waar te nemen zonder associaties en interpretaties worden ‘wat als’-gedachten die mensen kunnen ervaren geparkeerd. Deze methode leert de scenario’s die de deelnemer zelf maakt los te laten.
Deze methode kan gegeven worden door een museumdocent die getraind is in de methode Visual Thinking Strategies.
- Mindfulness in Museums
-
Mindfulness in Museums® (MiM) brengt mindfulness van de klinische praktijk naar het museum – een publieke plek waar we bewaren, bevragen en betekenis geven. De MiM-methodiek is ontwikkeld om mensen te helpen stilstaan bij kunst én bij hun eigen binnenwereld; bij de automatische patronen in denken, voelen en reageren. Deze patronen liggen vaak aan de basis van stress, angst, somberheid en gevoelens van overweldiging, en kunnen ons vastzetten.
MiM gaat niet over ontsnappen aan het leven, maar over stilstaan en aanwezig zijn te midden van het veranderende leven – ook wanneer dat overweldigend voelt. Deelnemers oefenen om toe te draaien naar wat er is, ook als dat ongemakkelijk voelt. Met kunstwerken als anker brengen ze hun aandacht naar het huidige moment. De zintuigen maken dit concreet: zien, horen, ademen, aanwezig zijn. Zo ontstaat de mogelijkheid om nabij te zijn bij de eigen ervaring, in plaats van meegesleept te raken.
Deelnemers leren hun gedachten, gevoelens en lichamelijke sensaties met oordeelbewustzijn op te merken. Van daaruit groeit gelijkmoedigheid: de ruimte om ervaringen te laten zijn zonder ze af te wijzen, in meegenomen te worden of erin vast te lopen. Dit vergroot de keuzevrijheid en opent de weg naar bewuster, wijzer en behulpzamer reageren. Zo kunnen automatische patronen verzachten en ontstaat ruimte voor nieuwe perspectieven, veerkracht en emotionele balans. Tegelijkertijd opent de mogelijkheid voor verwondering, vreugde, waardering en dankbaarheid – kwaliteiten die volgens onderzoek sterk bijdragen aan welzijn en veerkracht.
De MiM-methodiek is evidence-based: stevig geworteld in Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT) en Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR), en verrijkt met onderzoek naar de impact van kunst op mentale gezondheid. MiM vertaalt de methodiek van een zorginterventie naar een kunstinterventie. (Endorsed by Oxford Mindfulness).
“Mindfulness in Museums is a thoughtful and innovative contribution with real potential for scale and impact. It opens up an innovative and inspiring way to engage with art and mental health — with great potential to grow and reach many more people.” — Willem Kuyken, Ritblat Professor of Mindfulness and Psychological Science, University of Oxford
Sinds 2020 zijn er al 25+ museums en bijna 2.000 deelnemers betrokken.
Doelgroep: MiM is beschikbaar voor een breed publiek: van regulier museumpubliek tot mensen met burn-out, angst- of depressieklachten, jongvolwassenen, mantelzorgers en zorgprofessionals.
Stress/Trauma/Neuro Informed en Mental Health Focused.
Doel: Het vergroten van veerkracht ten aanzien van stress, anders omgaan met automatische gedachte- en gedragspatronen en bevorderen van de mentale gezondheid.MiM maakt van het museum niet alleen een plek om kunst te zien, maar ook een plek om te oefenen in levenslange vaardigheden zoals veerkracht, reflectie en verbondenheid. MiM versterkt de maatschappelijke rol van museums en levert tegelijk meetbare impact op het gebied van preventie en welzijn.
👉 Mindfulness in Museums: Tijdloze wijsheid in museums van nu
- Kunst als Perspectief
-
Doelgroep: Mensen die negatieve gedachten ervaren
Doel: Tools geven om met negatieve gedachten om te gaanDe methode Kunst als Perspectief is speciaal ontwikkeld voor mensen die te maken hebben met negatieve gedachten. De constante, negatieve gedachtestroom die de grootste boosdoener is bij stress, angst en somberheid, wordt tijdens de rondleiding gepauzeerd en bevraagd. Dit gebeurt doordat de deelnemers zich in een aangename, rustige omgeving volledig concentreren op een object dat niet oordeelt of terugpraat en hen alle tijd geeft het te bekijken en te analyseren. Gedachten worden meer gefilterd en niet direct als negatief bestempeld en dit geeft rust in het hoofd. Daarnaast is het ondernemen van een activiteit met gelijkgestemden, waaraan de deelnemer zelf actief bijdraagt, goed voor het gevoel van eigenwaarde en her- en erkenning van de eigen mentale klachten. Het intensief kijken naar kunst en hier een gesprek over aangaan helpt de deelnemers hun perspectief te veranderen. Opdrachten uit deze methode bieden de mogelijkheid om de negatieve gedachten en gevoelens uit te balanceren en positieve emoties op te bouwen.
De methode Kunst als Perspectief is ontwikkeld door Yaël van Loosbroek-Speck. Ze kreeg tien jaar geleden te maken met een depressie en ondervindt daar tot op de dag van vandaag de gevolgen van. Kunst was en is voor haar een krachtig middel om haar negatieve gedachten te kanaliseren. De methode is ontwikkeld vanuit het inzicht dat het belangrijk is om aan je mentale gezondheid te werken en de wens anderen te helpen.
Deze methode kan gegeven worden door een museumdocent die een eendaagse training Kunst als Perspectief bij Yaël van Loosbroek-Speck heeft doorlopen.
- Visual Thinking Strategies
-
Doelgroep: Mensen die niet helemaal lekker in hun vel zitten (laagdrempelig)
Doel: Kunstkijken en reflecteren, zonder educatie achteraf over eigen gevoelens, de- stigmatisering van het themaDe methode Visual Thinking Strategies biedt een veilige omgeving om nieuwe zienswijzen te ontwikkelen en te verkennen. Deelnemers worden zich bewust van hun eigen denkpatronen en die van anderen, en leren dat verschillen bestaan en verrijkend zijn. Deelnemers maken een persoonlijke verbinding met de kunstwerken. Visual Thinking Strategies gaat over leren kijken met een open en onbevangen blik, over de waarde van stilstaan bij wat je ziet en je oordeel onderzoeken. Met Visual Thinking Strategies beschikt het museum over een krachtige en effectieve gespreksvorm die waarborgt dat elke deelnemer zich gezien en gehoord voelt.
Door gebruik te maken van de methode Visual Thinking Strategies helpt de rondleider de deelnemers om volledig te concentreren op wat zij zien. Deelnemers zijn aandachtig bezig met hetgeen dat voor hen staat. De methode geeft de tijd en ruimte om te analyseren, waardoor andere gedachten naar de achtergrond verdwijnen. Er ontstaat als het ware een pauze van negatieve gedachten. De kracht van de methode zit hem in leren kijken, zonder te interpreteren. Het helpt om te relativeren: door zonder oordeel te kijken naar dingen en in het ‘nu’ te zijn. Door samen waar te nemen zonder associaties en interpretaties worden ‘wat als’-gedachten die mensen kunnen ervaren geparkeerd. Deze methode leert de scenario’s die de deelnemer zelf maakt los te laten.
Deze methode kan gegeven worden door een museumdocent die getraind is in de methode Visual Thinking Strategies.